OECD raporu: Avrupa’da maaş ve alım gücü farkı derinleşiyor, İsviçre zirvede

Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) tarafından yayımlanan “Vergi Ücretleri 2026” raporu, Avrupa genelinde brüt maaş seviyeleri ile yaşam maliyetlerine bağlı satın alma gücü arasındaki farkların belirgin şekilde devam ettiğini ortaya koydu. Rapora göre Avrupa ülkeleri arasında brüt maaşı 100 bin euro barajını aşabilen tek ülke İsviçre olurken, kıta genelinde ücret dağılımındaki dengesizlik dikkat çekti. Çalışma, hem nominal maaşları hem de satın alma gücü paritesi üzerinden yapılan karşılaştırmaları içererek ülkeler arasındaki gelir farklarını çok boyutlu şekilde değerlendirdi.

RAPORUN KAPSAMI VE VERİ SETİ

OECD tarafından hazırlanan “Vergi Ücretleri 2026” raporu, toplamda 27 Avrupa ülkesini kapsıyor. Bu ülkelerin 22’si Avrupa Birliği üyesi olurken, rapor Avrupa’daki ücret yapısını ve satın alma gücünü karşılaştırmalı olarak analiz ediyor. Çalışmada yalnızca nominal brüt maaşlar değil, aynı zamanda yaşam maliyetleri de dikkate alınarak ülkeler arasındaki ekonomik farklar daha geniş bir çerçevede ele alınıyor.

Raporda özellikle Avrupa ülkeleri arasındaki gelir dağılımında önemli farklılıklar olduğu vurgulanıyor. Hem yüksek gelirli ülkeler hem de daha düşük ortalama maaşlara sahip ülkeler arasında ciddi bir ayrışma bulunduğu ifade ediliyor. Bu ayrışmanın yalnızca maaş seviyeleriyle sınırlı kalmadığı, yaşam maliyetleri ve satın alma gücü hesaplamalarında da etkisini gösterdiği belirtiliyor.

AVRUPA’DA MAAŞ SIRALAMASI VE ZİRVEDEKİ ÜLKELER

Rapora göre Avrupa genelinde brüt maaşı 100 bin euro seviyesinin üzerine çıkabilen tek ülke İsviçre olarak kayıtlara geçti. İsviçre’nin yıllık ortalama brüt maaşı 107 bin euro olarak açıklanırken, bu ülkeyi diğer Avrupa ülkeleri takip ediyor. İskandinav ve Benelüks ülkeleri de yüksek gelir seviyeleriyle öne çıkan ülkeler arasında yer alıyor.

Sıralamada İsviçre’nin ardından İzlanda 85 bin 950 euro ile ikinci sırada yer alırken, Lüksemburg 77 bin 844 euro ile üçüncü sırada bulunuyor. Danimarka 71 bin 961 euro ile dördüncü sıraya yerleşirken, Hollanda 69 bin 28 euro ile ilk beş ülke arasında kendine yer buluyor. Bu veriler, Avrupa’nın kuzey ve batı bölgelerinde gelir seviyelerinin daha yüksek olduğunu gösteriyor.

BÜYÜK EKONOMİLERDE ÜCRET FARKLILIKLARI

Avrupa’nın en büyük ekonomileri arasında yapılan karşılaştırmada da dikkat çekici farklılıklar ortaya çıkıyor. Almanya 66 bin 700 euro ile büyük ekonomiler arasında en yüksek ortalama brüt maaşa sahip ülke olarak öne çıkıyor. Birleşik Krallık ise 65 Şubat 340 euro olarak verilen ortalama brüt maaşıyla Almanya’yı yakından takip ediyor.

Diğer büyük ekonomilerde ise gelir seviyeleri daha düşük bir tablo ortaya koyuyor. Fransa’da ortalama brüt maaş 45 bin 964 euro olarak açıklanırken, İtalya’da bu rakam 36 bin 594 euro seviyesinde bulunuyor. İspanya ise 32 bin 678 euro ile listenin daha alt sıralarında yer alıyor. Raporda Almanya ve Birleşik Krallık ile İspanya arasındaki farkın iki katı aşması dikkat çeken yapısal bir ayrım olarak değerlendiriliyor.

AB İÇİNDE EN DÜŞÜK MAAŞLAR VE ÜLKE FARKLARI

Avrupa Birliği ülkeleri arasında en düşük yıllık ortalama maaş 19 bin 590 euro ile Slovakya’da kaydedildi. AB üyesi 22 ülkenin yer aldığı değerlendirmede 9 ülkenin yıllık 30 bin euro sınırının altında kaldığı görülüyor. Bu durum Avrupa içindeki gelir dağılımındaki eşitsizliği daha belirgin hale getiriyor.

Macaristan, Letonya, Çekya, Portekiz ve Polonya gibi ülkelerde ortalama gelirler 25 bin euro seviyesinin altında kalırken, Estonya, Yunanistan ve Litvanya ise 30 bin euro sınırına yaklaşmasına rağmen bu eşiği aşamıyor. Bu veriler, Avrupa içinde kuzey ve batı ülkeleri ile doğu ve güney ülkeleri arasında belirgin bir gelir farkı bulunduğunu ortaya koyuyor.

SATIN ALMA GÜCÜ VE ÜCRET DENGESİ

Raporda yalnızca nominal maaşlar değil, Satın Alma Gücü Paritesi (SGP) hesaplamaları da yer alıyor. Bu hesaplamalar, ülkeler arasındaki fiyat farklılıklarını dikkate alarak gelirlerin gerçek alım gücünü karşılaştırıyor. SGP verilerine göre Avrupa’daki ücret uçurumu nominal rakamlara kıyasla bir miktar daralsa da önemli farklılıklar devam ediyor.

Satın alma gücü sıralamasında en büyük yükselişi Türkiye’nin gerçekleştirdiği belirtiliyor. Türkiye, nominal sıralamada son sırada yer alırken SGP hesaplamasında 9 basamak yükselerek 18. sıraya çıkıyor. Almanya da satın alma gücü hesaplamasında 7. sıradan 2. sıraya yükselirken, İzlanda ve Estonya gibi ülkelerde ise gerileme yaşanıyor. Bu durum, yaşam maliyetlerinin ücret karşılaştırmalarında belirleyici rol oynadığını gösteriyor.

ÜCRET FARKLARININ NEDENLERİ VE GENEL DEĞERLENDİRME

Euronews Business’a açıklamalarda bulunan Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) uzmanları, Avrupa ülkeleri arasındaki ücret farklılıklarının temel nedenlerini üç başlıkta değerlendiriyor. Buna göre finans ve teknoloji gibi yüksek katma değerli sektörlerin yoğun olduğu ülkelerde maaşlar daha yüksek seviyelerde seyrediyor.

Bir diğer etken olarak sendikalaşma oranı ve toplu pazarlık gücünün yüksek olduğu ülkelerde ücretlerin daha güçlü olduğu ifade ediliyor. Ayrıca yüksek fiyat seviyelerinin de nominal ücretleri yukarı çektiği belirtiliyor. Bu faktörlerin birleşimi, Avrupa genelinde maaş ve alım gücü farklılıklarının devam etmesine neden oluyor.

OECD raporu, Avrupa ülkeleri arasındaki gelir farklılıklarının çok boyutlu bir yapıya sahip olduğunu ortaya koyarken, hem nominal maaşlar hem de satın alma gücü açısından ülkeler arasında önemli ayrışmaların sürdüğünü gösteriyor.